Anahtar Sözcükler: Web tasarım, font büyüklüğü, okunabilirlik, görünebilirlik, erişilebilirlik

Web sayfalarınızı tasarlarken kullanacağımız font büyüklüğü (yazı büyüklüğü) çoğu zaman sorun olmuştur. "En uygun font büyüklüğü ne olmalı?" sorusuna verilebilecek net bir cevap olmamakla beraber belirli kıstaslara dikkat etmek, genel tasarım ilkeleri açısından faydalı olacaktır.

• Öncelikle font büyüklüklerinin işletim sistemleri arasında da farklı göründüğünü belirtmek gerekiyor.

  Macintosh işletim sistemlerinde, aynı büyüklükteki aynı font, Windows işletim sistemlerine göre daha küçük görünmektedir.

  İşimiz web ise; web sayfalarımızın web browserlarda nasıl görüneceği daha önemli olacaktır. Amacımız web ile içeriğimizi insanlara sunmak olduğuna göre, içeriğin görünürlük açısından yeteri büyüklükte olması gerekir.

• Özellikle "herkes için erişilebilirlik" ilkesi doğrultusunda yazı büyüklüğünün 12 point’den az olmasının okunabilirliği zorlaştıracağını vurgulamak gerekiyor.

Eğer kâğıda basılı metinin yazı boyutu 12 point olsaydı okumada pek zorluk çekilmeyecektir. Çünkü düşük çözünürlükten dolayı ekrandan okumak kâğıttan okumaktan daha zordur. Font Büyüklüğüne karar vermedeki en büyük zorluk; tasarlanan sayfadaki içerik yoğunluğunun fazla olmasıdır. Ne şiş yansın ne kebap misali hem istenilen içeriği aktarmak hem de okunabilirliği sağlamak için "CSS" yardımımıza koşmaktadır.

• CSS (Cascading Style Sheets), esnek web tasarımı yapmak isteyenlerin olmazsa olmaz koşulu olarak font büyüklüğünü herkes için okunabilir hale getirmektedir.

• Öncelikle metinlerimizi oluştururken font büyüklüğü olarak kesin değerler vermemek gerekiyor.

Örneğin 14 point veya 14 pixel gibi verilen kesin değerler web browser tarafından değiştirilememektedir.

Internet Explorer’dan font büyüklüğünü değiştirmek için; "Görünüm mönüsünden >Metin Boyutu > En Büyük" işaretlenmelidir.

Maalesef bir çok web sayfası font büyüklüğü konusunda uyulması gereken bu basit ama önemli kuralı uygulamadığı için o web sayfası herkes için erişilebilir olmamaktadır. İsterseniz görme sıkıntısı çeken bir bireyin yerine kendinizi koyun ve www.basbakanlik.gov.tr sayfasına bir göz atın. Bakalım okunabilirlik açısından web browserdan metin boyutunu artırabiliyor musunuz?

Peki web sayfası tasarlarken bu basit kuralı uygulamak için ne yapmalı?

• Font büyüklüğünüzü belirlerken "EM" veya "%" birimlerini kullanmak web sayfasını herkes için okunabilir hale getirecektir.

Örneğin, 0.98 em veya 60 % gibi değerler vermek font büyüklüğünü herkes için okunabilir yapacaktır.

Son olarak; grafik programlarında metinlerinizi oluşturmamanız ve içerik başlıklarına headings (h1,h2,h3) değerlerini vermeniz herkes için web mantığına uygun olacaktır.

Kaynakça: Nielsen, Jakob, Let Users Control Font Size. http://www.useit.com/alertbox/20020819.html Krug, Steve, A Common Sense Approach to Web Usability, Second Edition